نظام صنفی رایانه ای را ساختار محور بسازیم، نه فرد محور
متن گفت وگوی روزنامه فناوران با شهرام ثبوتی پور،
سرویس بخش خصوصی، ۸ اسفند ۱۳۸۸، محمد رضا فربد:
«مجموعهای مثل سازمان نظام صنفی رایانهای برای انجام دو فرآیند شکل گرفته است: تصمیمسازی و تصمیمگیری به صورت جمعی که این دو فرآیند، باید ساختار صحیح و ثابت داشته باشند»
اینها گفتههای شهرام ثبوتیپور، عضو شورای مرکز سازمان نظام صنفی رایانهای کشور و خزانهدار سازمان نظام صنفی رایانهای استان کرمان است.
ثبوتیپور به شدت مخالف تمرکزگرایی است و آن را آفت تشکلها میداند و معتقد است میتوان با استفاده از ابزار IT به جمعگرایی رسید.
گفتوگوی فناوران را با شهرام ثبوتیپور بخوانید.
***
آقای ثبوتیپور از خودتان شروع کنید و جایگاه فعلی نظام صنفی استان کرمان را برایمان شرح دهید.
سازمان نظام صنفی استان کرمان ۶۷ عضو شرکتی، ۳۵ عضو فروشگاهی و ۵۷ عضو حقیقی دارد.
کشمکش بین اتحادیه صنف رایانه و سازمان نظام صنفی رایانهای در استان کرمان تاثیر منفی بسیاری روی عملکرد سازمان داشت. هر چند رییس اتحادیه در دور اول عضو هیات مدیره سازمان نیز بود، اما عملا به این نتیجه رسیدیم که این عضویت چیزی جز حفظ ظاهر نبود.
به هر ترتیب یک سال است به این نتیجه رسیدهایم که این جنگ مغلوبه است و توافقنامهای میان سازمان و اتحادیه امضا کردهایم که به مداخله در کار یکدیگر پایان دهیم و سه ماه است که خیلی فعال شدهایم .البته من به دلیل سکونت در تهران کمتر اطلاع دارم و اطلاعات بیشتر را میتوانید از دبیرخانه سازمان استان کرمان بگیرید.
به طور کلی هدف اصلی هیات مدیره نظام صنفی رایانهای استان کرمان ایجاد تفکر و بینش صحیح به ICT در مدیران دولتی استان است.
میتوانید عناوین فعالیتهایی که در سازمان استان کرمان انجام شد، بگویید؟
توافقاتی با استانداری انجام شد که امضای مشاوران حقیقی ارزشگذاری شود و امتیازی برای اعضای حقیقی داشته باشیم. همچنین برای انجام پروژههای دولتی این قضیه خیلی میتواند مفید باشد، چون افرادی که از لحاظ علمی، توانایی ارایه مشاوره تخصصی را دارند مشخص میشوند و دولت میتواند از مشاوره آنها بهرهمند شود، مثل سازمان نظام مهندسی که تعامل خوبی با شهرداریها دارد.
با توجه به پایلوت بودن استان کرمان در دولت الکترونیکی تصمیم داریم اقدامات لازم را برای استفاده از مشاوران سازمان در این طرح انجام دهیم.
فعالیتهای جدیدتر سازمان چه بوده است؟
اکثر فعالیتهای جدید سازمان در سه ماه اخیر صورت گرفته است و امیدوارم که این روند ادامه یابد. سازمان استان کرمان به کمک اعضای هیات مدیره ۶ شماره نشریه منتشر کرده است. همچنین برگزاری تور در نمایشگاه جیتکس و اعزام گروهی اعضا، برگزاری همایشها و سمینارهای آموزشی با همکاری استانداری و برگزاری کنفرانس بینالمللی ICT که در هفته دوم اسفندماه برگزار خواهد شد، از فعالیتهای نظام صنفی رایانهای استان کرمان در سه ماه اخیر بوده است.
سازمان در آخرین نمایشگاه فناوری اطلاعات در استان کرمان چه نقشی داشت؟
آخرین نمایشگاه IT برگزار شده در استان کرمان بدون ایفای نقش سازمان برگزار شد.
چرا سازمان برای برگزاری این نمایشگاه پا پیش نگذاشت؟
شرکت نمایشگاههای استان کرمان با ما همکاری نکرد، انتظار داشتیم سازمان را بیشتر تحویل بگیرند، اما اینطور نشد. اتحادیه هم طبق معمول نقش منفی ایفا کرد وبه همین دلیل هم اعضای سازمان استقبال چندانی از این نمایشگاه نکردند.
از استان کرمان خارج شویم و به سازمان نظام صنفی رایانهای کشور برویم. جایگاه سازمان نظام صنفی رایانه ای کشور چگونه است و به نظر شما کجا باید باشد؟
همانطور که میدانید سازمان نظام صنفی سازمان نوپا و جوانی است، تا همین حد هم که پیش رفتهایم باید آفرین گفت. اما به نظر من نکته مهمتر از جایگاه فعلی، این است که سازمان به کدام سمت پیش میرود.
برای باز کردن این مساله باید بدانیم اصولا هدف از تشکیل سازمانهای صنفی، تصمیمگیری جمعی است. بنده بنابر زمینه کاری خودم با سازمان نظام پزشکی هم آشنایی دارم، مسالهای که میبینم نبود تفکر و فرهنگ تصمیمگیری جمعی در تشکلهایی است که اتفاقا اساس تشکیل آنها بر همین خرد جمعی استوار است.
متاسفانه چون نمیتوانیم به صورت جمعی تصمیم بگیریم صورت مساله را پاک میکنیم و سادهترین راه را که کوچک کردن جمع است، انتخاب میکنیم. در این مورد باید ریشهای به مسایل نگاه کنیم، به نظر من این مساله فرهنگی است.
مجموعهای مثل سازمان نظام صنفی رایانهای برای انجام دو فرآیند شکل گرفته است: تصمیمسازی و تصمیمگیری به صورت جمعی. تصمیمسازی جریانی است که همه گروهها و افراد ذینفع باید در آن شرکت کنند. برای رسیدن به این هدف کارگروهها را شکل میدهیم که موقتیاند و منحل میشوند. در صورتی که برای تصمیمسازی صحیح باید یک ساختار ثابت داشته باشیم که عمودیتر باشد و گروهها در حوزههای مختلف بتوانند نظرات خود را در آن مطرح کنند. برای رسیدن به این ساختار باید روابط استانها بیشتر شود و و راهکار من اصلاح ساختاری در تشکیلات سازمان کشوری مانند تشکیل کمیسیونهای کشوری است.
در حال حاضر نظام صنفی استانها کمیسیونهایی را تشکیل دادهاند که درون استانیاند. این خوب است اما حتی اسامی و نوع فعالیت این کمیسیونها در استانهای مختلف یکسان نیست.
اشکال دیگر، نبود ابزار ارتباطی مناسب بین استانها برای تصمیمسازیهاست و تنها چاره آن تشکیل کمیسیونهای کشوری از ترکیب کمیسیونهای هم اسم استانهاست که از این طریق نکات و ایدههای همه استانها شنیده میشود.
آیا این مسایل در جلسات شورای مرکزی نظام صنفی رایانهای کشور مطرح شده است؟ اگر مطرح شده به چه نتیجهای رسیدهاید؟
همه این مسایل را بنده و اعضای دیگر مطرح کردهایم، همه دوستان هم موافقند، اما هیچ حرکتی انجام نمیشود،
چون تعداد جلسات محدود است و متاسفانه اعضای شورای مرکزی، تمام ارتباطات خود را به حضور فیزیکی محدود کردهاند.
مساله خیلی مهمی که مطرح است و سازمان نظام صنفی رایانهای را از اکثر سازمانهای صنفی دیگر متمایز میکند این است که سازمان ما دانش محور است و اکثر افراد فعال در صنف IT چارهای جز به روز بودن ندارند.
با تمام این اوصاف، ما به عنوان یک سازمان IT محور نتوانستهایم از ابزارهای IT استفاده کنیم. ایراد من به شورای مرکزی این است که میتوانیم با ایجاد بستر ارتباطی راحتتر، بهتر عمل کنیم. البته در این زمینه علاوه بر شورای مرکزی، اعضا نیز فعال نیستند.
اینها در مورد تصمیمسازی بود. فرآیند تصمیمگیری را چطور تشریح میکنید؟
بگذارید با یک مثال توضیح بدهم. مثلا بنده در کارگروه اصلاحات آییننامه و اساسنامه عضو بودم. من و برخی از دوستان در نوع تصمیمگیری اشکالاتی را مطرح کردیم، اما مورد قبول اعضا واقع نشد. استاندارد صحیح تصمیمگیری، به تصمیمگیریها جهت میدهد و تصمیمگیری وابستگی شدید به سلایق مسوولان کارگروهها دارد. باید ساختاری ایجاد شود که تصمیمگیریها منوط به نظر افراد نباشد.
در نهایت تفویض اختیارات اصلاح آییننامه و اساسنامه سازمان در جلسه هیات عمومی هفتم بهمن ماه به رای گذاشته شد در حالی که اصلا قرار نبود این مساله به صورت کلی رایگیری شود و من که عضو کارگروه بودم در جلسه هیات عمومی از این قضیه باخبر شدم.
توجیه دوستان این بود که امکان به رای گذاشتن تغییرات تمامی بندها وجود ندارد.
این مساله درست است اما ما میتوانیم مثلا از طریق ایمیل، این تغییرات را چند روز قبل از جلسه هیات عمومی به اطلاع دوستان برسانیم و آنها با مطالعه و با دید کافی به آن رای دهند و یا حتی به صورت الکترونیکی رایگیری کنیم. همان طور که گفتم ما خودمان به عنوان فعالان صنف IT از ابزارهای آن استفاده نمیکنیم.
اما آیا غیر از این است که این تفویض اختیار در جلسه هیات عمومی با اکثریت آرا تصویب شد؟
دقیقا درست است و به نظر من به دلیل نبود اطلاعات کافی، این اختیارات را تفویض کردند.
البته در این که اعضای شورای مرکزی سازمان افراد مورد اعتماد و دلسوزی هستند هیچ شکی نیست اما آیا کسی میتواند به طور قطع بگوید که در دوره بعدی انتخابات نظام صنفی رایانهای این روند و این دلسوزی اعضا تکرار میشود و آیا اعضای فعلی حتما در دوره بعد هم خواهند بود؟ ما نگران باب شدن این قضیهایم، تمرکزگرایی مساله خطرناکی است که آفت خیلی از تشکلها و سازمانها شده است. اتفاقاتی که در دیگر تشکلهای صنفی افتاده است میتواند درس خوبی برای ما باشد، ما باید ساختاری برای سازمان در نظر بگیریم که بدون اعمال نظرات شخصی در آن تصمیمگیری شود.
نظر شما به عنوان یک عضو خدمات گیرنده نه به عنوان عضو شورای مرکزی، در رابطه با کیفیت خدمات سازمان نظام رایانهای کشور به اعضا چیست؟
اینکه اعضا میگویند ما خدماتی دریافت نمیکنیم، صحیح است. من به عنوان یک عضو که شرکت دارم این مساله را قبول دارم. اما به عنوان عضو شورای مرکزی سازمان هر چقدر فکر میکنم به این نتیجه میرسم که به علت شرایط موجود نمیتوانیم خدمات بهتری را برای ارایه به اعضا پیدا کنیم.
برخی از اعضای نظام صنفی استانها عقیده دارند نظام صنفی استانها با توجه به تعامل مثبتی که با نمایندگان حوزه فعالیت خود دارند، میتوانند طرح جامع نظام صنفی رایانهای را به مجلس ببرند، نظر شما در این خصوص چیست؟
نقش موثر استانها در این زمینه چشمگیر است و اگر قرار باشد در مجلس کاری انجام شود به علت ارتباط بهتر نظام صنفی استانها با نمایندگان مجلس حوزه مربوطه تاثیر مثبت آنها انکار ناپذیر است.
مسالهای که باید به آن توجه ویژهای داشته باشیم این است که لازمه ارایه طرح جامع نظام صنفی رایانهای، رسیدن به یک قانون دلخواه، کامل و جامع است که مطالعه دقیق و مشاوره اصولی با حقوقدانان خبره را میطلبد. این یک فرآیند دو سه ساله است که مستلزم تصحیح روند تصمیمسازی و تصمیمگیری در درون سازمان است.
ابتدا باید در قالب یک سری اهداف کوتاهمدت آییننامه و اساسنامه سازمان را اصلاح کنیم.
در پایان اگر مطلب دیگری راجع به ساختار سازمان نظام صنفی و چگونگی فعالیت آن دارید، بگویید.
به نظر بنده رفع اشکال ساختار سازمان و تبدیل آن به یک ساختار فراگیر باید دغدغه همه فعالان سازمان باشد. با ساختار فعلی همیشه استان تهران اکثریت آرا را در اختیار دارد و در واقع استانهای تهران، اصفهان و خراسان رضوی برای کل صنف IT کشور تصمیم میگیرند.
مساله دیگری که مطرح است، کلاننگر بودن شورای مرکزی است که باید به حالت اجرایی در آید. خیلی از مسایل هنوز اجرایی نشده است و به عقیده من باید مجموعهای در کنار شورای مرکزی قرار گیرد که فعالیتهای اجرایی را انجام دهد. همچنین ساده کردن روند تصمیمگیریها آفتی است که از وقوع آن نباید خیلی خوشحال بود. بدانیم که همواره سادهترین راه، بهترین راه نیست. تصمیم خروجی درست ارزش سخت بودن روند تصمیمگیری را دارد.
